Cuộc sống đôi khi chỉ cần một cuộc điện thoại là có thể đảo lộn hoàn toàn. Câu chuyện về nữ nghiên cứu sinh tiến sĩ 27 tuổi ở Trung Quốc đang khiến dư luận xôn xao khi cô – một người học vấn cao, lối sống chuẩn mực, chưa từng vướng vào tệ nạn hay mối quan hệ phức tạp – bất ngờ nhận kết quả dương tính HIV. Điều khiến tất cả mọi người choáng váng hơn cả: Cô độc thân nhiều năm, không quan hệ tình dục, chưa từng hiến máu, chưa từng phẫu thuật, vậy virus đã xâm nhập bằng con đường nào?
Ảnh minh họa: nguy cơ lây nhiễm HIV từ dụng cụ nha khoa không tiệt trùng
Cú sốc bắt đầu từ đợt kiểm tra sức khỏe định kỳ hằng năm tại bệnh viện. Vốn là người cực kỳ cẩn thận, cô luôn duy trì khám tổng quát để theo dõi tình trạng cơ thể. Các năm trước kết quả đều bình thường, nhưng lần này, một cuộc điện thoại báo kết quả từ bệnh viện đã xé tan cuộc sống yên bình của nữ nghiên cứu sinh tiến sĩ với tương lai rộng mở.
“Một số chỉ số trong kết quả xét nghiệm máu đợt khám sức khỏe của cô có phản ứng bất thường với virus HIV. Mời cô quay lại bệnh viện ngay để làm xét nghiệm khẳng định”. Giọng nói trầm tĩnh của nhân viên y tế ở đầu dây bên kia khiến cô như chết lặng. “Không thể nào! Các anh chắc chắn nhầm lẫn rồi, tôi hoàn toàn không có khả năng lây nhiễm!”, cô thốt lên trong hoảng loạn, lòng bám víu vào suy nghĩ rằng máy móc xét nghiệm đã gặp sự cố.
Dù được bác sĩ khuyên hãy bình tĩnh để làm xét nghiệm chuyên sâu kiểm tra lại, trong lòng cô vẫn không tin đây là sự thật. Thế nhưng, sau khi trải qua chuỗi xét nghiệm khẳng định tại bệnh viện, tờ kết quả trả về vẫn không hề thay đổi: Dương tính HIV.
“Tôi năm nay 27 tuổi, độc thân nhiều năm và thú thật chưa từng quan hệ tình dục với ai. Tôi chưa từng hiến máu, lại càng không thể lây từ mẹ sang con. Tại sao tôi lại có thể mắc căn bệnh này được?”, cô gái trẻ gục khóc nức nở, gần như gào lên trong sự tuyệt vọng tột cùng trước mặt bác sĩ.
Vị bác sĩ ngoài 50 tuổi nhìn cô với ánh mắt xót xa, nhẹ nhàng hỏi để tìm ra manh mối: “Gần đây cô có từng trải qua cuộc phẫu thuật hay thực hiện thủ thuật thẩm mỹ nào không?”.
Cô gái lắc đầu khẳng định chắc chắn: “Không, tôi chưa từng phẫu thuật, không làm thẩm mỹ, thậm chí còn chưa bao giờ xăm chân mày… À, làm sạch răng ở phòng khám có được tính không?”.
Ngay lập tức, nét mặt vị bác sĩ trở nên trầm ngâm: “Nếu như vậy, rất có khả năng virus HIV đã lây nhiễm sang cô trong chính lần lấy cao răng và thực hiện thủ thuật nha khoa đó”.
Cô gái nghẹn ngào nhớ lại, ban đầu cô định đến bệnh viện để cạo vôi răng và xử lý vài vết loét miệng, nhưng lo ngại lượng bệnh nhân quá đông, quy trình đặt lịch phức tạp lại phải xếp hàng chờ đợi rất lâu. Để tiết kiệm thời gian cho việc học, cô chọn ghé vào một phòng khám nha khoa tư nhân nhỏ lẻ trong ngõ sâu gần nhà cho nhanh gọn. Cô đâu ngờ rằng quyết định “tiện tay” ấy lại đẩy mình vào bi kịch. Chính nguyên nhân lây nhiễm của cô khiến nhiều người “lạnh sống lưng” vì quá đỗi quen thuộc, từ hành động ít ai đề phòng.
Ảnh minh họa: dụng cụ nha khoa và nguy cơ lây nhiễm HIV nếu không vô trùng
Chia sẻ về ca bệnh này, bác sĩ Wu Zhebin, Phó Trưởng khoa Bệnh truyền nhiễm tại Bệnh viện Trực thuộc số 3, Đại học Tôn Trung Sơn (Quảng Châu, Quảng Đông, Trung Quốc) cho biết: Dù nguy cơ lây nhiễm HIV qua việc lấy cao răng là cực kỳ hiếm gặp trong thực tế, nhưng điều đó HOÀN TOÀN CÓ THỂ XẢY RA nếu quy trình vô trùng bị lỗ hổng.
“Lấy cao răng bản chất là một thủ thuật xâm lấn dùng sóng siêu âm và dụng cụ nha khoa tác động sâu vào cổ răng, nướu. Trong nhiều trường hợp, quá trình này làm tổn thương vi mạch, khiến nướu chảy máu trực tiếp. Nếu người thực hiện thủ thuật trước đó mang HIV (thậm chí chính họ cũng không biết mình mắc bệnh) và bị chảy máu, máu chứa virus sẽ bám chặt vào đầu máy lấy cao răng hoặc ống hút nước bọt.
Tại các phòng khám chui hoặc cơ sở nha khoa kém chất lượng, nếu nhân viên lười thay đầu máy mới, không hấp tiệt trùng bằng áp suất cao mà chỉ lau chùi qua loa bằng cồn, lượng virus sống dai dẳng trong dịch máu còn sót lại sẽ theo đúng vết thương hở đang chảy máu của người khám sau để tiến thẳng vào hệ tuần hoàn”, ông nói.
Theo báo cáo của Chương trình Phối hợp của Liên Hợp Quốc về HIV/AIDS (UNAIDS), hiện thế giới có khoảng 39 triệu người đang sống chung với HIV. Đáng lo ngại nhất là những ca bệnh trong giai đoạn ủ bệnh, hoàn toàn không có triệu chứng, chưa từng được chẩn đoán và có thể vô tình trở thành nguồn lây nhiễm HIV trong cộng đồng nếu các quy trình vệ sinh y tế bị coi nhẹ.
Bài học đắt giá từ câu chuyện nữ nghiên cứu sinh tiến sĩ nhiễm HIV
Chỉ vì tâm lý sợ xếp hàng, ngại quy trình phiền phức, nhiều người sẵn sàng chọn các phòng khám tư nhân nhỏ lẻ, kém chất lượng mà không biết rằng một thiết bị y tế dùng chung chưa được vô trùng cũng đủ sức hủy hoại cả tương lai.
Bác sĩ Wu Zhebin đưa ra lời khuyên chân thành: “Khi đến bệnh viện hoặc cơ sở y tế lớn, việc họ yêu cầu làm xét nghiệm máu, kiểm tra đông máu, tầm soát bệnh truyền nhiễm trước khi thực hiện thủ thuật là quy trình bắt buộc. Đừng cảm thấy phiền hà hay tốn thời gian, bởi chính sự khắt khe đó đang tạo ra màng chắn bảo vệ an toàn cho bạn và cho cả những người đến sau”.
Ảnh minh họa: bác sĩ tư vấn xét nghiệm HIV và phác đồ điều trị ARV cho người bệnh
Cũng cần hiểu rằng, với nền y học hiện đại, HIV không còn là “bản án tử”. Nếu tuân thủ phác đồ thuốc kháng virus (ARV), người bệnh hoàn toàn kiểm soát được tải lượng virus, bảo vệ hệ miễn dịch, duy trì tuổi thọ như người bình thường và không lây nhiễm sang người khác.
Đặc biệt, nếu lỡ đối mặt với nguy cơ lây nhiễm từ dụng cụ y tế dính máu, việc sử dụng thuốc dự phòng sau phơi nhiễm (PEP) trong “72 giờ vàng” (tốt nhất là 2 giờ đầu) có thể ngăn chặn virus với hiệu quả lên tới hơn 99%.
Nguồn và ảnh: Sina News, 163.com
