Nhìn lại một tuần biến Krafton từ nhà phát hành thành “kẻ phản diện”
Chuỗi sự kiện diễn ra rất nhanh, và chi tiết nào cũng đáng chú ý:
– 17/9: Giải PUBG Asia Stars 2026 khai mạc tại Hàn Quốc với 48 thành viên đến từ 6 khu vực gồm Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản, Thái Lan, Đài Loan và Việt Nam. Tổng giải thưởng 70.000 USD.
– 17/9 (ngay ngày thi đầu tiên): 8 tuyển thủ Hàn Quốc tố hai người chơi Việt Nam là Himass (thi đấu cho đội Anyone’s Legend) và TanVuu (đội GAM The Expendables) đã “stream sniping”, tức xem livestream của đối thủ ngay trong lúc thi đấu để biết vị trí họ đang đứng trên bản đồ.
– 19/9: Toàn bộ 8 tuyển thủ Hàn từ chối thi đấu ngày 2 để phản đối.
– 20/9: Krafton huỷ ngày thi cuối cùng, không công bố xếp hạng.
21/9: Ông Yoon Soo-jin, trưởng bộ phận phát hành PUBG của Krafton, đăng lời xin lỗi công khai, thừa nhận công ty chịu trách nhiệm chính về những sai sót trong khâu tổ chức và cách xử lý.
– 22/9 (tối): TanVuu xoá PUBG khỏi livestream. Himass tải Delta Force ngay trên sóng như một hành động biểu tượng. Các streamer đình đám Việt Nam như Độ Mixi, PewPew, DjChip, RAMBO đồng loạt lên tiếng phản đối cách Krafton xử lý sự việc.
– 23/9: Krafton chính thức khoá vĩnh viễn tài khoản game của cả hai tuyển thủ Việt Nam, cấm tham dự mọi giải đấu chính thức trong tương lai.
– 23-24/9: Các kênh YouTube, Instagram, Facebook chính thức của PUBG Việt Nam đều ngừng hoạt động. Giải đấu PUBG Vietnam Series 2026 Phase 2 biến mất khỏi lịch chính thức, theo báo Thanh Niên. Cổ phiếu Krafton (mã KRX:259960) chốt phiên 23/9 giảm 3,41% so với ngày 18/9, kéo vốn hoá bốc hơi khoảng 234,7 triệu USD (hơn 6000 tỷ đồng) chỉ trong 5 ngày.
Nhưng chi tiết đáng chú ý nhất, và có thể quyết định tương lai của PUBG PC tại Việt Nam, không nằm ở giải đấu. Theo Thanh Niên, phiên bản PUBG PC do Krafton phát hành toàn cầu chưa từng có đơn vị nào được cấp phép phát hành chính thức tại Việt Nam. Người chơi trong nước tiếp cận trò chơi này qua các nền tảng quốc tế như Steam, Epic Games, PlayStation và Xbox suốt nhiều năm nay.
Ba năm trước, Krafton đã gặp kịch bản gần giống ở Ấn Độ
Đây không phải lần đầu Krafton bị đẩy khỏi một thị trường lớn, và câu chuyện Ấn Độ đáng để nhìn lại kỹ.
Tháng 9/2020, chính phủ Ấn Độ ra lệnh cấm PUBG Mobile cùng 117 ứng dụng khác vì lo ngại dữ liệu người dùng bị chuyển về Trung Quốc. Vấn đề đối với Krafton là tập đoàn công nghệ Trung Quốc Tencent khi đó giữ hơn 13% cổ phần công ty.
Krafton phản ứng bằng cách xây dựng một phiên bản riêng cho Ấn Độ. Tháng 7/2021, họ ra mắt Battlegrounds Mobile India, viết tắt là BGMI, cắt liên kết với Tencent trên bề mặt, chuyển máy chủ về Ấn Độ. Nước đi đó có vẻ hiệu quả trong một năm đầu. BGMI cán mốc 100 triệu người đăng ký chỉ sau 12 tháng.
Nhưng ngày 28/7/2022, Google và Apple đồng loạt gỡ BGMI khỏi cửa hàng ứng dụng theo lệnh của Bộ Nội vụ Ấn Độ. Cổ phiếu Krafton rớt hơn 9% chỉ trong phiên hôm đó trước khi hồi phục một phần, theo Reuters được TechCrunch dẫn lại. Phải đến tháng 5/2023, sau 10 tháng đàm phán căng thẳng, cắt hoàn toàn mọi ràng buộc còn lại với Tencent và chuyển toàn bộ máy chủ sang dịch vụ đám mây Azure của Microsoft đặt trong lãnh thổ Ấn Độ, Krafton mới được phép cho BGMI trở lại.
Đó là một câu chuyện có kết thúc có hậu. Krafton mất tạm thời một thị trường, học được bài học đắt giá, và quay lại được. Hiện tại, Ấn Độ vẫn nằm trong nhóm thị trường lớn nhất của công ty này.
Ba lý do khiến PUBG PC “một đi không thể trở lại” Việt Nam
Nhìn từ góc độ khủng hoảng, Việt Nam 2026 và Ấn Độ 2020 có nhiều điểm giống nhau đủ để so sánh. Nhưng khi bóc tách kỹ, ba yếu tố nền tảng khác nhau đủ để tương lai của PUBG PC tại Việt Nam không thể lạc quan như câu chuyện Ấn Độ.
Thứ nhất, bản chất khủng hoảng khác hoàn toàn
Ở Ấn Độ, PUBG bị chính phủ cấm thẳng tay. Ở Việt Nam, chính Krafton mới là bên gây ra khủng hoảng với cộng đồng người chơi của mình.
Cách công ty này khoá tài khoản vĩnh viễn hai tuyển thủ Việt Nam mà không công bố bằng chứng cụ thể trước công chúng, không hé lộ chi tiết quá trình điều tra, và không tham vấn các đội tuyển Việt Nam trước khi ra quyết định, đã biến nhà phát hành thành đối tượng bị phản đối gay gắt. Đây là tổn thương sâu và mang tính cá nhân hơn nhiều so với việc chính phủ nước sở tại cấm game vì bảo toàn dữ liệu người dùng.
Thứ hai, không có ràng buộc pháp lý và tài chính buộc Krafton phải quay lại
Trường hợp Ấn Độ, BGMI đã có 100 triệu người dùng đăng ký chính thức, có hệ sinh thái giải đấu được cấp phép, có nhà tài trợ trong nước, có dòng tiền đều đặn chảy vào Krafton từ quảng cáo và giao dịch trong game. Bị cấm nghĩa là mất tiền thật, và mất nhiều. Krafton buộc phải chấp nhận đàm phán 10 tháng để quay lại. Ở Việt Nam, tình hình ngược lại hoàn toàn. PUBG PC chưa từng có giấy phép phát hành chính thức, Krafton không có công ty con, không có văn phòng đại diện, không có doanh thu chính thức trên sổ sách của công ty. Rời khỏi Việt Nam gần như không mất gì trên bảng cân đối kế toán, trong khi quay lại đòi hỏi phải đi lại từ đầu quy trình cấp phép mà họ chưa bao giờ hoàn thành.
Thứ ba, có sản phẩm thay thế tương đương sẵn sàng ngay lập tức
Đây có lẽ là điểm khác biệt quan trọng nhất. Trong năm 2020, khi Ấn Độ cấm PUBG Mobile, thị trường game bắn súng sinh tồn tại nước này không có sản phẩm nào đủ tầm để hàng chục triệu người chơi chuyển sang. Người chơi buộc phải chờ đợi. Ở Việt Nam 2026, tình hình hoàn toàn khác. Trò chơi Delta Force do nhà phát hành Garena đưa về Việt Nam chính thức từ ngày 14/7/2025, hoạt động đầy đủ trên iOS, Android và máy tính. Đây cũng là game bắn súng cùng thể loại với PUBG, có giấy phép hợp pháp, có đội ngũ vận hành trong nước, có thể tổ chức giải đấu chính thức mà không vướng mắc pháp lý. Chi tiết trớ trêu nhất: chính Himass, ngay sau khi bị Krafton cấm vĩnh viễn, đã công khai tải Delta Force trên livestream cá nhân. Ngoài Delta Force, cộng đồng bắn súng Việt Nam còn có Free Fire và Call of Duty làm lựa chọn thay thế.
Vụ Ấn Độ ba năm trước dạy Krafton một bài học: họ có thể mất một thị trường tạm thời rồi quay lại được, miễn là chịu trả giá đủ lớn. Vụ Việt Nam có thể dạy họ một điều đáng ngại hơn nhiều. Một thị trường có thể được thay thế hoàn toàn, không phải bởi lệnh cấm của chính phủ, mà bởi chính sự mất niềm tin của người chơi kết hợp với sự có mặt đúng lúc của một sản phẩm cạnh tranh.
Chưa có gì chắc chắn về tương lai của PUBG PC tại Việt Nam trong những tuần tới. Nhưng khi nhà phát hành đã tự tay đóng các kênh chính thức, xoá giải đấu quốc gia khỏi lịch, và ra quyết định gây tranh cãi ngay với chính tuyển thủ Việt Nam, giữa lúc đối thủ trực tiếp đã có giấy phép hợp pháp, có nhà phát hành nội địa và có sản phẩm ngang tầm chờ sẵn, khả năng cộng đồng game thủ Việt Nam khó tha thứ cho PUBG PC trong dài hạn là một dự báo có nhiều cơ sở thực tế.
