Người đàn ông nợ tín dụng 60 triệu đồng trong 8 năm, ngân hàng tự khấu trừ 230 triệu, mấy ngày sau thông báo: Vẫn còn nợ 540 triệu đồng

Khoản nợ khổng lồ kéo dài suốt 8 năm

Tháng 3/2016, người đàn ông họ Trương sống tại thành phố Nam Xương, tỉnh Giang Tây, Trung Quốc, mở một thẻ tín dụng tại ngân hàng thương mại với hạn mức 50.000 NDT (hơn 190 triệu đồng).

Thời điểm đó, ông Trương có công việc ổn định với mức lương khoảng 8.000 NDT/tháng (hơn 30 triệu đồng). Cuộc sống tương đối ổn định, thu nhập đủ để trang trải sinh hoạt và tích lũy. Tuy nhiên, chỉ sau hai tháng sử dụng thẻ, do cần tiền xoay vòng vốn kinh doanh, ông đã rút 16.000 NDT (khoảng 60 triệu đồng) từ hạn mức tín dụng.

Theo kế hoạch ban đầu, ông dự định sẽ hoàn trả khoản tiền này trong thời gian ngắn. Thế nhưng công việc kinh doanh sau đó liên tục gặp khó khăn, thua lỗ kéo dài. Cùng lúc, cha ông phải nhập viện điều trị dài ngày khiến áp lực tài chính ngày càng nặng nề.

Ông Trương cũng từng chủ động liên hệ với ngân hàng để xin trả góp khoản nợ, nhưng phương án trả nợ mà phía ngân hàng đưa ra vượt quá khả năng tài chính của ông. Không thể xoay xở, khoản nợ bắt đầu kéo dài và rơi vào tình trạng quá hạn suốt nhiều năm.

Trong khoảng thời gian từ năm 2016 đến đầu năm 2024, ngân hàng liên tục liên hệ yêu cầu ông Trương thanh toán khoản nợ tín dụng. Tuy nhiên, do tình hình tài chính không cải thiện, ông vẫn không thể trả dứt điểm. Tháng 1/2024, ông Trương bất ngờ phát hiện tài khoản nhận lương của mình bị phong tỏa và tự động bị trừ 60.000 NDT (hơn 230 triệu đồng).

Ban đầu, ông Trương cho rằng khoản tiền bị khấu trừ này đồng nghĩa khoản nợ cũ đã được xử lý xong nên phần nào cảm thấy nhẹ nhõm. Tuy nhiên, chỉ ít ngày sau, phía ngân hàng tiếp tục thông báo rằng ông vẫn còn nợ thêm 140.000 NDT (hơn 540 triệu đồng).

Theo giải thích của ngân hàng, sau nhiều năm không thanh toán, khoản vay ban đầu đã phát sinh thêm lãi suất, phí phạt chậm trả và nhiều khoản chi phí liên quan khác. Tổng số tiền mà ông Trương phải thanh toán lúc này đã lên tới khoảng 200.000 NDT (hơn 770 triệu đồng).

Con số quá lớn khiến ông Trương không khỏi phẫn nộ. Sau nhiều lần thương lượng không đạt kết quả, ông quyết định khởi kiện ngân hàng ra tòa, yêu cầu phía ngân hàng công khai phương thức tính lãi, phí phạt và làm rõ việc có hay không hành vi thu phí vượt mức quy định của pháp luật.

Vụ việc nhanh chóng thu hút sự chú ý của dư luận Trung Quốc bởi liên quan trực tiếp đến vấn đề mà nhiều người sử dụng thẻ tín dụng quan tâm: giới hạn lãi suất và quyền thu hồi nợ của ngân hàng.

Phán quyết cuối cùng

Theo các chuyên gia pháp lý, về nguyên tắc, người sử dụng thẻ tín dụng có nghĩa vụ hoàn trả đầy đủ cả nợ gốc và tiền lãi. Tuy nhiên, phần lãi suất và các loại phí phát sinh phải nằm trong giới hạn pháp luật cho phép.

Bên cạnh đó, ngân hàng có quyền phong tỏa hoặc khấu trừ tiền trong tài khoản của khách hàng khi phát sinh nợ xấu. Dù vậy, theo quy định của Luật Ngân hàng thương mại Trung Quốc, việc thực hiện các biện pháp này phải đi kèm trách nhiệm thông báo cho khách hàng nhằm đảm bảo quyền được biết của người sử dụng dịch vụ tài chính.

Trong vụ việc của ông Trương, điều khiến dư luận tranh cãi không chỉ là số tiền lãi tăng cao mà còn là việc ngân hàng tự động khấu trừ tiền từ tài khoản lương mà không thông báo trước.

Sau quá trình xem xét hồ sơ và đối chiếu quy định pháp luật, tòa án thành phố Nam Xương, Giang Tây, Trung Quốc đưa ra phán quyết cuối cùng. Theo đó, hội đồng xét xử nhận định rằng một phần lãi suất và phí mà ngân hàng áp dụng đã vượt quá mức trần theo quy định pháp luật, vì vậy không được công nhận hợp lệ.

Tòa án xác định ông Trương Minh chỉ cần thanh toán khoản nợ gốc 16.000 NDT (khoảng 60 triệu đồng), cùng khoảng 20.000 NDT (hơn 77 triệu đồng) tiền lãi và các chi phí liên quan. Đồng thời, ngân hàng phải hoàn trả lại cho ông Trương số tiền 24.000 NDT (hơn 90 triệu đồng) do đã thu vượt quá quy định.

Đối với việc ngân hàng tự động khấu trừ 60.000 NDT từ tài khoản lương của khách hàng mà không thông báo trước, tòa không kết luận hành vi này là vi phạm pháp luật. Tuy nhiên, hội đồng xét xử cho rằng ngân hàng đã có thiếu sót về mặt quy trình và cần rút kinh nghiệm trong việc thực hiện nghĩa vụ thông báo đối với khách hàng.

Sau vụ việc, cơ quan chức năng tỉnh Giang Tây nhận định đây là bài học cho cả người sử dụng tín dụng lẫn các tổ chức tài chính.

Đối với người dùng, việc sử dụng thẻ tín dụng cần được kiểm soát chặt chẽ để tránh rơi vào vòng xoáy nợ kéo dài. Khi gặp khó khăn tài chính, người vay nên chủ động làm việc với ngân hàng, đồng thời lưu giữ các bằng chứng trao đổi để bảo vệ quyền lợi nếu phát sinh tranh chấp.

Trong khi đó, với các tổ chức tài chính, quyền thu hồi nợ là chính đáng nhưng phải được thực hiện minh bạch, tuân thủ đúng quy định pháp luật và đảm bảo quyền lợi hợp pháp của khách hàng.

(Theo Baijiahao)